Bəli. Xarici vətəndaş Gürcüstanda ümumi qaydada mənzil, apartament, ev, ofis və digər qeyri-kənd təsərrüfatı daşınmaz əmlakını ala və öz adına qeydiyyatdan keçirə bilər. Əsas xüsusi məhdudiyyət kənd təsərrüfatı təyinatlı torpağa aiddir.

Hansı əmlakı almaq olar?

  • mənzil və apartament;
  • fərdi ev — torpağın hüquqi kateqoriyası ayrıca yoxlanılmaqla;
  • ofis, mağaza və digər kommersiya sahəsi;
  • qeyri-kənd təsərrüfatı təyinatlı torpaq;
  • tikilməkdə olan layihədə ilkin mülkiyyət və ya tələb hüququ — müqavilənin və layihənin statusundan asılı olaraq.

Əcnəbinin Əcnəbilərin hüquqi vəziyyəti haqqında Qanunun 32-ci maddəsi ilə əmlaka sahib olmaq, onu miras almaq və vəsiyyət etmək hüququ var; xüsusi məhdudiyyət yalnız qanunla müəyyən edilə bilər.

Kənd təsərrüfatı torpağını almaq olarmı?

Bir qayda olaraq, xarici fiziki şəxs kənd təsərrüfatı torpağını adi alqı-satqı yolu ilə əldə edə bilməz. Üzvi Qanuna görə əsas istisna torpağın miras yolu ilə alınmasıdır. Xarici dominant tərəfdaşı olan Gürcüstan şirkəti isə yalnız təsdiqlənmiş investisiya planı və Gürcüstan Hökumətinin qərarı əsasında belə torpağa sahib ola bilər. Sadəcə Gürcüstanda şirkət yaratmaq məhdudiyyəti avtomatik aradan qaldırmır.

Alqı-satqı üçün hüquqi tələblər

Mülki Məcəllənin 183-cü maddəsinə görə daşınmaz əmlakın alınması üçün yazılı müqavilə və alıcının mülkiyyət hüququnun İctimai Reyestrdə qeydiyyatı tələb olunur. Təkcə pulu ödəmək və açarı almaq mülkiyyət hüququnu tamamlamır.

Addım-addım təhlükəsiz prosedur

  1. Aktual reyestr çıxarışı alın: satıcının qeydiyyatlı mülkiyyətçi olmasını, kadastr kodunu, sahəni və təyinatı yoxlayın.
  2. Yüklülükləri araşdırın: ipoteka, həbs, vergi girovu, icarə, istifadə hüququ, ilkin qeydiyyat, məhkəmə mübahisəsi və digər qeydləri yoxlayın.
  3. Kadastr və faktiki vəziyyəti tutuşdurun: plan, sərhəd, mərtəbə, sahə və tikilinin qanuni statusu faktiki vəziyyətlə eyni olmalıdır.
  4. Satıcının səlahiyyətini yoxlayın: nikah/birgə əmlak, nümayəndəlik, şirkət qərarı, yetkinlik yaşına çatmayan sahib və miras məsələlərini araşdırın.
  5. Müqaviləni hazırlayın: qiymət, valyuta, ödəniş mərhələsi, təhvil, kommunal borclar, əşyalar, cərimə, qüsurlar və mübahisə mexanizmi yazılmalıdır.
  6. Təhlükəsiz ödəniş edin: ödənişi mülkiyyətin qeydiyyatı ilə əlaqələndirin; nağd və sənədsiz avansdan çəkinin.
  7. NAPR-də qeydiyyat: tərəflər və ya səlahiyyətli nümayəndələr müqaviləni və sənədləri İctimai Reyestrə təqdim edir.
  8. Yeni çıxarışı götürün: alıcının mülkiyyətçi kimi qeydiyyata düşdüyünü və gözlənilməz qeyd olmadığını təsdiqləyin.

Qeydiyyat rüsumları

NAPR-in qüvvədə olan tarifinə görə daşınmaz əmlak hüququnun yaranması, dəyişməsi və xitamının qeydiyyatı:

  • 4 iş günü — 150 GEL;
  • 1 iş günü — 270 GEL;
  • ərizə verilən gün — 350 GEL.

Reyestrdə təqdim edilən əqddə tərəflərin imzalarının yerində təsdiqi ayrıca 7 GEL-dir. İnternetlə standart çıxarış 13 GEL, eyni gün elektron çıxarış 52 GEL göstərilir. Tərcümə, notariat, qiymətləndirmə, bank və hüquqi yoxlama xərcləri bunlara daxil deyil.

Xaricdə verilmiş sənədlər

Etibarnamə, şirkət sənədi, nikah və digər xarici sənədlər üçün tətbiq olunan müqavilədən və ölkədən asılı olaraq apostil və ya leqallaşdırma, sonra gürcü dilinə təsdiqli tərcümə tələb oluna bilər. Pasport məlumatları müqavilə və reyestr ərizəsində eyni yazılmalıdır.

Əmlak almaq avtomatik yaşayış icazəsi verirmi?

Xeyr. Mülkiyyət almaq və yaşayış icazəsi ayrı proseslərdir. 2025-ci il dəyişikliklərindən sonra qeyri-kənd təsərrüfatı əmlakının akkreditə olunmuş qiymətləndirici tərəfindən müəyyən edilən bazar dəyəri 150.000 ABŞ dolları ekvivalentindən çox olduqda xarici vətəndaş, həyat yoldaşı və uşaqları qısamüddətli yaşayış icazəsi üçün müraciət edə bilər. İcazə avtomatik verilmir və digər qanuni şərtlər də yoxlanılır. Əsas əmlak satılarsa, həmin əsasla verilmiş icazə dayandırıla bilər.

Vergilər və sonrakı xərclər

Alışın özü alıcı üçün ayrıca universal “əmlak alma vergisi” yaratmır, lakin gələcək icarə gəliri, sahibin ailə gəlirindən asılı əmlak vergisi, kommersiya fəaliyyəti və sonrakı satışdan gəlir üzrə vergi öhdəliyi yarana bilər. Satıcı üçün satış gəlirinin azadolma müddəti və əmlakın istifadə forması ayrıca yoxlanmalıdır.

Tikilməkdə olan binada risklər

Yalnız reklam və daxili planla kifayətlənməyin. Torpağın sahibini, tikinti icazəsini, layihənin mərhələsini, ipotekanı, developer şirkətin səlahiyyətini, təhvil tarixini və gecikmə məsuliyyətini yoxlayın. Mümkündürsə, ilkin mülkiyyət və ya müqavilədən irəli gələn hüququ reyestrdə qeydiyyata alın.

Ən çox edilən səhvlər

  • torpağın kənd təsərrüfatı statusunu yoxlamamaq;
  • köhnə reyestr çıxarışına güvənmək;
  • ipoteka və həbs olan əmlaka qeydiyyatdan əvvəl tam ödəniş etmək;
  • faktiki sahə ilə reyestr sahəsinin fərqini nəzərə almamaq;
  • müqaviləni anlamadan yalnız gürcü dilində imzalamaq;
  • əmlak alışını avtomatik viza və ya yaşayış icazəsi hesab etmək.

Rəsmi mənbələr

  1. Matsne — Kənd təsərrüfatı torpağı mülkiyyəti haqqında Üzvi Qanun
  2. Matsne — Gürcüstan Mülki Məcəlləsi, maddə 183
  3. NAPR — Daşınmaz əmlak qeydiyyatının müddət və rüsumları
  4. Matsne — Əcnəbilərin hüquqi vəziyyəti haqqında Qanun, maddələr 15 və 32

Məbləğ və prosedurlar dəyişə bilər; müraciətdən əvvəl rəsmi mənbənin aktual versiyasını yoxlayın.